Jak napisać opowiadanie na egzaminie ósmoklasisty? Takie pytanie co roku zadają sobie setki tysięcy uczniów, którzy wiedzą, że w maju będą chcieli zmierzyć się z opowiadaniem twórczym. W tym wpisie wyjaśnię Ci, jak zabrać się za pisanie opowiadania zgodnie z zasadami oceniania na egzaminie ósmoklasisty oraz podam kilka – moim zdaniem – cennych wskazówek, które sprawią, że uzyskasz wymarzone 20 punktów!
Zasady oceniania opowiadania na egzaminie ósmoklasisty – poznaj swojego przeciwnika, aby wiedzieć, jak go pokonać!
Podstawową informacją, którą powinieneś/powinnaś znać, są zasady oceniania opowiadania na egzaminie ósmoklasisty. W przypadku opowiadania zasady są co roku niezmienne i definiuje je tabelka zawarta w Informatorze CKE (należy patrzeć od strony 9).
Należy jednak zauważyć, że opowiadanie jest oceniane w poniższych kategoriach:
- Realizacja tematu wypowiedzi – do zdobycia maksymalnie 2 punkty
- Elementy twórcze – do zdobycia maksymalnie 5 punktów
- Kompetencje literackie i kulturowe – do zdobycia maksymalnie 2 punkty
- Kompozycja tekstu – do zdobycia maksymalnie 2 punkty
- Styl – do zdobycia maksymalnie 2 punkty
- Język – do zdobycia maksymalnie 2 punkty
- Ortografia – do zdobycia maksymalnie 2 punkty
- Interpunkcja – do zdobycia maksymalnie 1 punkt
Uważam, że warto lepiej poznać przeciwnika, dlatego przygotowałam kurs, w którym krok po kroku wyjaśniam, w jaki sposób jest oceniane opowiadanie na egzaminie ósmoklasisty. Spokojnie, to nie jest nudny kurs dotyczący tabelek – tłumaczę, co należy zrobić (a czego unikać), podaję liczne przykłady i pokazuję, że napisanie dobrego opowiadania na egzaminie ósmoklasisty nie jest takie trudne, jak mogłoby się wydawać! Kurs zawiera 32 lekcje wideo, które możesz odtwarzać w dowolnej chwili!
6 elementów opowiadania – czyli warunek, bez którego nie dostaniesz kompletu punktów na egzaminie ósmoklasisty!
Jednym z najważniejszych wymagań, jakie musi spełniać opowiadanie na egzaminie ósmoklasisty, jest uwzględnienie w historii 6 cech opowiadania. Jeżeli będzie ich mniej, to nie stanie się wielka tragedia (opowiadanie nie zostanie automatycznie ocenione na 0 punktów), ale zamkniesz sobie drogę do uzyskania kompletu punktów w kategorii „Elementy twórcze”.
Czym są cechy opowiadania?
Elementy opowiadania to elementy formalne, które pokazują, że znasz o rozumiesz, w jaki sposób tworzy się ten typ tekstu literackiego. Można powiedzieć, że cechy opowiadania to pewne zabiegi literackie, które sprawiają, że Twój tekst jest opowiadaniem, a nie np. rozprawką czy przemówieniem (choć oczywiście o tej różnicy świadczyć może również styl tekstu).
Jakie są elementy opowiadania?
Cechy opowiadania, które możesz uwzględnić w swojej pracy, to:
- opis (np. bohaterów, krajobrazu, przedmiotów),
- charakterystyka bohatera (wygląd zewnętrzny, zachowanie, styl życia, stosunek do świata),
- czas akcji,
- miejsce akcji,
- zwrot akcji (nagła, niespodziewana sytuacja, która odmienia bieg wydarzeń),
- puenta (nauka, która płynie z Twojej historii),
- punkt kulminacyjny (szczyt napięcia),
- dialog,
- monolog,
- retrospekcja (wspomnienia tego, co wydarzyło się wcześniej niż akcja opowiadania).
Tak jak wspomniałam wcześniej, w Twojej pracy musi pojawić się co najmniej 6 cech opowiadania, jeżeli chcesz dostać 5 punktów w kategorii „Elementy twórcze”. Jeśli cech będzie mniej, ocena zostanie obniżona – wymóg na 3 punkty w tym kryterium to już tylko 4 elementy opowiadania.
Jak poprawnie zapisywać dialogi?
Poprawny zapis dialogów to podstawa dobrego opowiadania. W kursie poświęconym pisaniu opowiadania na egzaminie ósmoklasisty poświęcam dużo miejsca właśnie temu zagadnieniu. W największym skrócie: musisz pamiętać, że:
- dialogi nie mogą zdominować pracy,
- musisz je przeplatać fragmentami narracyjnymi,
- dialog zapisujesz od nowej linijki, dodajesz myślnik, słowa bohatera, później znów myślnik i komentarz do słów, np. o emocjach, z jakimi były wypowiadane.
– Kim jesteś? I czemu tu siedzisz? – zapytałem ponownie.
Co to znaczy?
To znaczy, że musisz być bardzo uważny/a i pamiętać o wszystkich szczegółach.
Dialog zaczynasz od myślnika, po nim piszesz wypowiedź postaci wielką literą – nie stawiasz ani kropki, ani przecinka, dodajesz kolejny myślnik i małą literą komentarz: „powiedziała” i dopiero później kropkę.
Kropka jest na końcu całego wypowiedzenia, a znak zapytania lub wykrzyknik po wypowiedzi postaci:
– Kim jesteś? – zapytała.
– Twoim snem! – dumnie odpowiedział.
– Chyba sobie żarty robisz – zauważyła Anna.
Schemat opowiadania – tabela, która pomoże Ci napisać opowiadanie
SCHEMAT, ustalasz typ narratora i czas, w którym piszesz:
|
CO PISAĆ? |
TWÓJ TEKST |
|
WSTĘP:czas, miejsce akcji, kim jesteś, co masz dziś w planach, zapowiadasz temat: nie spodziewałeś się, że ten dzień będzie inny niż zwykle (trzeba zaciekawić czytelnika, by miał ochotę czytać dalej); |
|
|
ROZWINIĘCIE:przedstawiasz wydarzenia, dodajesz opisy miejsc, przedmiotów, charakterystykę postaci – wewnętrzną i zewnętrzną; część dialogową przeplatasz narracją, nie możesz pozwolić, by dialog zdominował tekst; pisz tylko to, co jest ważne; niech postaci wymieniają sensowne wypowiedzi – resztę możesz opisać jako narrator; możesz dodać retrospekcje; pamiętaj o narastającym napięciu, zwrocie akcji i punkcie kulminacyjnym; koniecznie wykaż się znajomość lektury! |
|
|
ZAKOŃCZENIE: to miejsce na załagodzenie, emocje opadają, zawrzyj w nim puentę, podsumuj dzień bohatera, wyciągnij wnioski – naukę z tej przygody. |
Ćwiczenia:
-
Ciemno wszędzie, głucho wszędzie… Co to będzie, co to będzie? Napisz opowiadanie o wydarzeniach w cmentarnej kaplicy, których jesteś przypadkowym świadkiem. W swoim wypracowaniu wykaż, że dobrze znasz II część Dziadów Adama Mickiewicza. Twoja praca powinna liczyć co najmniej 200 słów.
-
Wyobraź sobie, że tytułowy bohater książki Pan Tadeusz Adama Mickiewicza zaprosił do domu swojego stryja postać z innego utworu literackiego. Napisz opowiadanie o dwudniowym pobycie tej postaci w Soplicowie, którego życie i zwyczaje gość poznaje w towarzystwie Tadeusza. Wykaż się znajomością treści utworu Adama Mickiewicza. Twoja praca powinna liczyć co najmniej 200 słów
Tematy opowiadania na egzaminie ósmoklasisty – archiwalne tematy CKE
W przygotowaniu do egzaminu ósmoklasisty pomoże Ci przede wszystkim pisanie opowiadań. Pamiętaj, że najwięcej uczysz się wtedy, kiedy ćwiczysz. Koniecznie skorzystaj z poniższych archiwalnych tematów wypracowań, które pojawiły się we wcześniejszych arkuszach publikowanych przez CKE!
Poniżej przedstawiam wszystkie tematy opowiadań twórczych, które pojawiły się na egzaminie ósmoklasisty z języka polskiego lub w innych oficjalnych dokumentach CKE.
Czerwiec 2026 (termin dodatkowy):
Pomogłeś mi odkryć, jakie to ważne. Napisz opowiadanie o przeżytej z bohaterem wybranej lektury obowiązkowej przygodzie, dzięki której zrozumiałeś, co naprawdę cenisz. Wypracowanie powinno dowodzić, że dobrze znasz wybraną lekturę obowiązkową.
Maj 2026 (termin główny):
Napisz opowiadanie o spotkaniu z bohaterem wybranej lektury obowiązkowej. Podczas wspólnej przygody znaleźliście przedmiot o niezwykłych właściwościach, dzięki któremu Wasza przygoda zakończyła się pomyślnie. Wypracowanie powinno dowodzić, że dobrze znasz wybraną lekturę obowiązkową.
Styczeń 2026 (test diagnostyczny):
Napisz opowiadanie o spotkaniu z bohaterem wybranej lektury obowiązkowej. Dzięki Twojemu poczuciu humoru Wasza wspólna przygoda zakończyła się szczęśliwie. Wypracowanie powinno dowodzić, że dobrze znasz wybraną lekturę obowiązkową.
Czerwiec 2025 (termin dodatkowy):
Napisz opowiadanie o Twoim spotkaniu z bohaterem lektury obowiązkowej, który przekonał Cię, że warto czynić świat lepszym. Wypracowanie powinno dowodzić, że dobrze znasz wybraną lekturę obowiązkową.
Maj 2025 (termin główny):
Wyobraź sobie, że spotkałeś bohatera jednej z lektur obowiązkowych. Podczas Waszej wspólnej przygody dokonał on czynu godnego podziwu. Napisz o tym opowiadanie. Wypracowanie powinno dowodzić, że dobrze znasz wybranego bohatera.
Elementem fabuły uczyń sytuację przedstawioną na jednej z poniższych ilustracji.
Chcesz więcej tematów? Skorzystaj z mojego e-booka z 20 tematami wypracowań na egzamin ósmoklasisty! Przygotowałam 20 tematów (w tym aż 7 tematów opowiadań). Pamiętaj, że przy zakupie kursu wideo dostęp do bazy tematów (zgodnych z treścią kursu) dostajesz za darmo!

Możesz zostać moim patronem/moją patronką:


