Wstęp (wprowadzenie):

Trud­na histo­ria Pol­ski spra­wia, że War­sza­wa jest jed­nym z naj­bar­dziej doświad­czo­nych przez nie­szczę­ścia miast w Euro­pie. Na obraz mia­sta cier­pią­ce­go zło­ży­ły się wal­ki pod­czas zabo­rów i w trak­cie II woj­ny świa­to­wej, powsta­nia czy nasi­lo­ne repre­sje po upad­ku nie­pod­le­gło­ścio­wych zry­wów z 1830 r. i 1863 r. Moż­na powie­dzieć, że cier­pie­nie było od zawsze wpi­sa­ne w toż­sa­mość War­sza­wy – a miesz­kań­cy sto­li­cy nauczy­li się z nim żyć. Pod tym wzglę­dem mia­sto przy­po­mi­na­ło więc pułap­kę, wpi­su­jąc się tym samym w lite­rac­ką kon­wen­cję mia­sta labiryntu.

Rozwinięcie („Profesor Andrews w Warszawie”):

Jed­nym z trud­niej­szych momen­tów histo­rycz­nych War­sza­wy był okres po wpro­wa­dze­niu sta­nu wojen­ne­go. Podob­nie jak w innych mia­stach, 13 grud­nia 1981 r. na uli­ce wyje­cha­ły czoł­gi, a tysią­ce opo­zy­cjo­ni­stów zosta­ły pod­da­ne repre­sjom. Nastrój tam­tych cza­sów naj­le­piej odda­je słyn­na foto­gra­fia Chri­sa Nie­den­tha­la przed­sta­wia­ją­ca czołg na tle kina Moskwa z pla­ka­tem rekla­mu­ją­cym film „Czas apo­ka­lip­sy”. Wpro­wa­dze­nie sta­nu wojen­ne­go przy­po­mi­na­ło bowiem nie tak daw­ne cza­sy II woj­ny świa­to­wej – wszech­obec­ne woj­sko mogło wywo­ły­wać wspo­mnie­nia, któ­re nosi­ło w pamię­ci wie­lu miesz­kań­ców stolicy.

Olga Tokar­czuk w opo­wia­da­niu „Pro­fe­sor Andrews w War­sza­wie” przed­sta­wi­ła przy­gnę­bia­ją­cy obraz War­sza­wy. Ocza­mi tytu­ło­we­go pro­fe­so­ra moż­na było spoj­rzeć na mia­sto pogrą­żo­ne w sza­ro­ści i brzy­do­cie, sta­no­wią­ce pułap­kę bez wyj­ścia. Boha­ter błą­dził mię­dzy iden­tycz­ny­mi sza­ry­mi blo­ka­mi, nie rozu­miał ota­cza­ją­cej go rze­czy­wi­sto­ści (w tym: dobrze zaopa­trzo­ne­go skle­pu, do któ­re­go nie było wstę­pu). W pew­nym momen­cie pro­fe­sor Andrews stwier­dził wręcz, że oto­cze­nie mia­ło kolor „sza­re­go, roz­bie­lo­ne­go nie­ba”, nawet śnieg „wyda­wał się sza­ry”, a słoń­ce „świe­ci­ło nie­prze­ko­nu­ją­co”. Ten obraz moc­no kon­tra­sto­wał z opi­sem pogo­dy w Londynie...

  • Opracowanie pytań na maturę ustną 2024 – „Profesor Andrews w Warszawie”

    3,99 VAT
    Dodaj do koszyka

Zbiór opra­co­wań zagad­nień z puli pytań jaw­nych na matu­rę ust­ną 2023 z języ­ka pol­skie­go pozwo­li Ci jesz­cze lepiej przy­go­to­wać się do egza­mi­nu! W ebo­oku oma­wiam wszyst­kie 2 zagad­nie­nia z opo­wia­da­nia Olgi Tokar­czuk „Pro­fe­sor Andrews w War­sza­wie” oraz poda­ję kon­tek­sty z innych lek­tur obo­wiąz­ko­wych. Znaj­dziesz tu mię­dzy inny­mi omó­wie­nie tema­tu „Obraz War­sza­wy i jej miesz­kań­ców w dra­ma­tycz­nym momen­cie histo­rycz­nym” na pod­sta­wie opo­wia­da­nia „Pro­fe­sor Andrews w Warszawie”.

Uwaga! To jest tylko jedna z wielu możliwych interpretacji tematu. Pojęcie “dramatyczny moment historyczny” można interpretować na wiele sposobów, np. jako:

  • okres zabo­rów
  • powsta­nie listopadowe
  • powsta­nie styczniowe
  • II woj­na świa­to­wa i okupacja
  • powsta­nie w get­cie warszawskim
  • powsta­nie warszawskie
  • okres PRL
  • zim­na wojna
  • stan wojen­ny

To, jaki obraz Warszawy i jej mieszkańców przywołasz, zależy tylko od kontekstów, jakimi dysponujesz. Możesz zwrócić uwagę m.in. na:

  • boha­ter­stwo i odwa­gę miesz­kań­ców Warszawy
  • War­sza­wę jako sym­bol opo­ru wobec zła
  • War­sza­wę jako miej­sce, w któ­rym ma począ­tek bunt wobec zaborców/okupantów
  • życie w kon­spi­ra­cji jako spo­sób na poko­na­nie wrogów
  • zarad­ność miesz­kań­ców w trud­nych momen­tach historycznych

Inne teksty kultury, w których pojawia się Warszawa w dramatycznych momentach historycznych to m.in.:

  • Zdą­żyć przed Panem Bogiem” Han­ny Krall
  • Dzia­dy” cz. III Ada­ma Mickiewicza
  • Lal­ka” Bole­sła­wa Prusa
  • Ludzie bez­dom­ni” Ste­fa­na Żeromskiego
  • War­sza­wa” Kami­la Baczyńskiego
  • Pamięt­nik z powsta­nia war­szaw­skie­go” Miro­na Białoszewskiego
  • Dzien­nik 1954” Leopol­da Tyrmanda
  • Sowiń­ski w oko­pach Woli” Juliu­sza Słowackiego
  • Redu­ta Ordo­na” Ada­ma Mickiewicza

Piosenki o Warszawie, które mogą posłużyć jako kontekst:

Sta­cja War­sza­wa” – Lady Pank

War­sza­wa” – T. Love

Sen o War­sza­wie” – Cze­sław Niemen

Var­so­vie” – Moni­ka Brodka

Upri­sing” – Sabaton 😉