Wstęp (wprowadzenie) i kontekst:

Pozy­cja czło­wie­ka wobec wyro­ków losu od zawsze była obiek­tem zain­te­re­so­wań filo­zo­fów i arty­stów. Zada­wa­li oni pyta­nia o to, kto decy­du­je o życiu jed­nost­ki i czy moż­na unik­nąć prze­zna­cze­nia zapi­sa­ne­go w gwiaz­dach. W cza­sach antycz­nych odpo­wiedź wyda­wa­ła się oczy­wi­sta: w wie­rze­niach sta­ro­żyt­nych Gre­ków wystę­po­wa­ła kon­cep­cja fatum sta­no­wią­ca, że czło­wiek wobec wyro­ków losu nie ma żad­nych szans i musi się im pod­po­rząd­ko­wać. Uwa­ża­no, że Moj­ry – trzy bogi­nie ludz­kie­go losu – przę­dą nici sym­bo­li­zu­ją­ce żywot każ­de­go czło­wie­ka. Co za tym idzie, z wyro­ka­mi nie moż­na było dys­ku­to­wać, albo­wiem ich reali­za­cja była nie­unik­nio­na. W tym samym cza­sie powstał rów­nież topos teatru świa­ta, według któ­re­go Bóg (byt nad­rzęd­ny) jest reży­se­rem, ludzie akto­ra­mi, a życie – wiel­ką sce­ną, na któ­rej reali­zu­je się spek­takl. Czło­wiek w tym rozu­mie­niu był uzna­wa­ny za mario­net­kę w rękach demiur­ga, jego losy były w peł­ni zde­ter­mi­no­wa­ne przez wolę bożą – i z tymi wyro­ka­mi nale­ża­ło się zga­dzać. Nale­ży zatem uznać, że w tra­dy­cji lite­rac­kiej utrwa­lił się wize­ru­nek Boga (prze­zna­cze­nia, losu lub inne­go bytu nad­rzęd­ne­go), któ­ry pano­wał nad życiem ludzi; czło­wiek wobec wyro­ków losu był nikim, musiał się im pod­po­rząd­ko­wać i nie mógł od nich uciec.

Rozwinięcie („Z legend dawnego Egiptu”):

Podob­ną kon­cep­cję pozy­cji czło­wie­ka wobec wyro­ków losu przed­sta­wił Bole­sław Prus w swo­jej nowe­li „Z legend daw­ne­go Egip­tu”. Autor dwu­krot­nie – na samym począt­ku i na koń­cu tek­stu – umie­ścił prze­stro­gę o tym, jak mar­ne są ludz­kie nadzie­je wobec porząd­ku świa­ta i wobec wyro­ków, „któ­re ogni­sty­mi zna­ka­mi wypi­sał na nie­bie Przed­wiecz­ny!”, co mia­ło pod­kre­ślić pro­ble­ma­ty­kę ludz­kiej sła­bo­ści wobec potę­gi przeznaczenia.

Nowe­la roz­po­czy­na się od przed­sta­wie­nia cho­ro­by Ram­ze­sa, stu­let­nie­go wład­cy Egip­tu rzą­dzą­ce­go kra­jem sil­ną ręką. Fara­on popro­sił leka­rza o przy­go­to­wa­nie mik­stu­ry, któ­ra albo go uzdro­wi, albo zabi­je, nato­miast póź­niej zawo­łał naj­słyn­niej­sze­go astro­lo­ga z Tebów, by dowie­dzieć się, co wska­zy­wa­ły gwiaz­dy. Uczo­ny orzekł, że „Saturn połą­czył się z Księ­ży­cem”, co mia­ło zwia­sto­wać śmierć człon­ka dyna­stii kró­lew­skiej. Osta­tecz­nie jed­nak to nie Ram­zes poniósł śmierć, lecz Horus, jego trzy­dzie­sto­let­ni wnuk, uką­szo­ny przez...

Zbiór opra­co­wań zagad­nień z puli pytań jaw­nych na matu­rę ust­ną 2025 z języ­ka pol­skie­go pozwo­li Ci jesz­cze lepiej przy­go­to­wać się do egza­mi­nu! W ebo­oku oma­wiam wszyst­kie zagad­nie­nia z nowe­li „Z legend daw­ne­go Egip­tu” oraz poda­ję kon­tek­sty z innych lek­tur obo­wiąz­ko­wych. Znaj­dziesz tu mię­dzy inny­mi omó­wie­nie tema­tu „Czło­wiek wobec wyro­ków losu” na pod­sta­wie utwo­ru „Z legend daw­ne­go Egip­tu” Bole­sła­wa Prusa.

  • Opracowanie pytań jawnych na maturę ustną 2025 – pełen zestaw 53 lektur

    150,00 VAT
    Dodaj do koszyka
  • Opracowanie pytań na maturę ustną 2025 – „Z legend dawnego Egiptu”

    2,00 VAT
    Dodaj do koszyka

Jeśli to czy­tasz — daj mi znać 🧡 na swo­im ulu­bio­nym kanale: