SYNKRETYZMLITERATURZEJEGO ROLAUTWORACH LITERACKICH

W pra­cy odwo­łaj się do:

 • lek­tu­ry obo­wiąz­ko­wej – wybra­nej spo­śród lek­tur wymie­nio­nych na stro­nach 3 i 4 tego arku­sza egzaminacyjnego 

• innych utwo­rów lite­rac­kich z dwóch róż­nych epok

 • wybra­ne­go kontekstu.


TEZA: Np. Nale­ży zatem stwier­dzić, że syn­kre­tyzm w lite­ra­tu­rze odgry­wa róż­ne role. 


1. Syn­kre­tyzm może być for­mą bun­tu wobec tra­dy­cji lite­rac­kiej / inno­wa­cją w tra­dy­cji literackiej

Dramat roman­tycz­ny, np. „Dzia­dy“ cz. III, „Kor­dian


2. Syn­kre­tyzm może być gro­te­sko­wy i słu­żyć przed­sta­wie­niu świa­ta zdeformowanego

Tan­go“ (np. sce­na śmierci)

Mistrz i Mał­go­rza­ta

Fer­dy­dur­ke


3. Syn­kre­tyzm (rozu­mia­ny jako syn­te­za sztuk) pozwa­la lepiej/pełniej  mówić o rze­czy­wi­sto­ści, kre­ować nowe jako­ści artystyczne 

Roman­ty­cy uwa­ża­li, że wszyst­kie języ­ki sztu­ki mówią o tym samym, for­ma nie ma znaczenia.

Lite­rac­kie, malar­skie obra­zo­wa­nie w „Panu Tade­uszu“ (kolo­ryzm w Inwo­ka­cji, wie­czor­ny kon­cert Jankiela)

Muzy­ka pod­czas balu u Sena­to­ra w „Dzia­dach“ cz. III

Wese­le” jako przy­kład syn­te­zy sztuk (rola sło­wa, muzy­ki, deko­ra­cji); dzie­ło sztu­ki teatral­nej łączą­ce róż­ne sfe­ry eks­pre­sji artystycznej.


JAKUTWORACH LITERACKICH KREOWANA JEST PRZESTRZEŃJAKA JEST FUNKCJA TAKIEJ KREACJIDANYM UTWORZE

W pra­cy odwo­łaj się do:

 • wybra­ne­go opo­wia­da­nia z tomu „Skle­py cyna­mo­no­we” Bru­no­na Schulza 

• innych utwo­rów lite­rac­kich z dwóch róż­nych epok 

• wybra­ne­go kontekstu.


TEZA: Np. Nale­ży zatem stwier­dzić, że w utwo­rach lite­rac­kich prze­strzeń jest kre­owa­na na róż­ne spo­so­by, co ma zwią­zek z jej funkcją. 


1. Kre­owa­nie prze­strze­ni może odby­wać się w kon­wen­cji oni­rycz­nej – wów­czas poprzez samo kre­owa­nie prze­strze­ni auto­rzy celo­wo narzu­ca­ją inną kon­wen­cję, zachę­ca­ją do inne­go odczy­tu. Może to też wpro­wa­dzać czy­tel­ni­ka w inny nastrój.

Skle­py cyna­mo­no­we

Pro­ces


2. Prze­strzeń może być mito­lo­gi­zo­wa­na, uka­zy­wa­na w arka­dyj­skiej wizji – wów­czas odda­je to sto­su­nek auto­ra do tre­ści (prze­strzeń magiczna)

Pan Tade­usz

 

3. Prze­strzeń może być uka­za­na jako miej­sce destruk­cji, dzię­ki cze­mu wzmac­nia poczu­cie gro­zy albo komen­tu­je rzeczywistość.

Mistrz i Mał­go­rza­ta“ (opis Moskwy, kręgi)

Zbrod­nia i kara“ (opis Petersburga)


4. Prze­strzeń uka­zy­wa­na na zasa­dzie kon­tra­stu otwarta/zamknięta; miejska/natury, sacrum/profanum może współ­two­rzyć wymo­wę dzieła

CZĘSTE PYTANIA:

Co, jeśli napi­sa­łam tyl­ko o utwo­rach z jed­nej epoki?


Odpo­wiedź: W takiej sytu­acji przy­zna­je­my 0 punk­tów za wypra­co­wa­nie, bo nie mamy speł­nio­nych wszyst­kich for­mal­nych warun­ków polecenia.

Jeże­li w pole­ce­niu mia­łam obo­wiąz­ko­wo odwo­łać się do lek­tu­ry, a tego nie zro­bi­łam, mam wyze­ro­wa­ną pra­cę? Odwo­ła­łam się do 4 innych lektur

Odpo­wiedź: Mam złą wia­do­mość, w takiej sytu­acji przy­zna­je­my 0 punk­tów za wypra­co­wa­nie, bo nie mamy speł­nio­nych wszyst­kich for­mal­nych warun­ków polecenia.


Na wszyst­kie inne odpo­wia­dam w komen­ta­rzach i wia­do­mo­ściach pry­wat­nych. Nie ma tra­ge­dii, naj­wy­żej cza­sem tra­fia się błąd rzeczowy. 

Wię­cej na ten temat dowiesz się z moje­go kur­su do matu­ry (w skle­pie znaj­dziesz też kurs do egza­mi­nu ósmo­kla­si­sty). Chesz się z nim zapo­znać? KLIKNIJ TUTAJ